ATOVAQUONE
Ατοβακόνη
Ήπιες ή μετρίας βαρύτητος πνευμονίες από Pneumocystis carinii σε ασθενείς με HIV λοίμωξη που εμφανίζουν δυσανεξία στη θεραπεία με κοτριμοξαζόλη.
Εμπορικά Ονόματα
Κλινική Σύνοψη
Προτεραιότητα πηγών: SPC, ΕΟΦ, DrugBank
clinical_notes
ΕΟΦ
Ενδείξεις
expand_more
Ενδείξεις
medication
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
Δοσολογία
expand_more
Δοσολογία
- Οδός: Από το στόμα
- Χορήγηση: Κατά τη διάρκεια γεύματος
- Δόση έναρξης: 750 mg δύο φορές ημερησίως
-
ΕνήλικεςΔόση750 mg δύο φορές ημερησίωςΓια πνευμονία από P. jiroveci, για 21 ημέρες. Λαμβάνεται κατά τη διάρκεια γεύματος. Η παρουσία τροφής, ιδιαίτερα πλούσιας σε λιπαρά, αυξάνει τη βιοδιαθεσιμότητα του φαρμάκου από δύο μέχρι τρεις φορές.
-
ΠαιδιάΗ κλινική αποτελεσματικότητα του φαρμάκου σε παιδιά δεν έχει μελετηθεί ακόμα.
-
ΗλικιωμένοιΔεν έχουν γίνει μελέτες με Atovaquone/Vocate σε ηλικιωμένους (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις).
-
Ασθενείς με νεφρική ή ηπατική ανεπάρκειαΔεν έχει μελετηθεί ειδικά. Εάν κρίνεται απαραίτητη η θεραπεία, συνιστάται προσοχή και συστηματική παρακολούθηση (βλ. Φαρμακοκινητικές).
block
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
Αντενδείξεις
expand_more
Αντενδείξεις
-
Υπερευαισθησία στην ατοβακουόνη ή σε κάποιο από τα έκδοχα
warning
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
Προειδοποιήσεις
expand_more
Προειδοποιήσεις
-
Διάρροια στην έναρξη της θεραπείαςΠληθυσμόςΑσθενείς με διάρροια στην έναρξη της θεραπείας ή ασθενείς με δυσκολία λήψης Atovaquone/Vocate κατά τη διάρκεια γεύματοςΘα πρέπει να προτιμώνται εναλλακτικά θεραπευτικά σχήματα
-
Ταυτόχρονη χορήγηση με τετρακυκλίνηπροσοχήΠληθυσμόςΑσθενείς που λαμβάνουν ταυτόχρονα τετρακυκλίνηΠρέπει να παρακολουθούνται στενά
-
Ταυτόχρονη χορήγηση με εφαβιρέντση ή ενισχυμένους αναστολείς πρωτεάσηςπροσοχήΘα πρέπει να αποφεύγεται όπου είναι δυνατόν
-
Ταυτόχρονη χορήγηση με ριφαμπικίνη ή ριφαμπουτίνηαποφυγήΔεν συνιστάται
-
Ταυτόχρονη χρήση με μετοκλοπραμίδηαποφυγήΔεν συνιστάται. Θα πρέπει να δοθεί άλλη αντιεμετική θεραπεία
-
Αλληλεπίδραση με ετοποσίδηπροσοχήΗ ατοβακουόνη μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα της ετοποσίδης και του μεταβολίτη της
-
Περιορισμοί στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότηταςπροσοχήΠληθυσμόςΑσθενείς μη-ανταποκρινόμενοι σε άλλου είδους θεραπεία της PCP, ασθενείς με βαριές μορφές PCP, για προφύλαξη PCP, έναντι ενδοφλέβιας θεραπείας PCP με πενταμιδίνηΝα λαμβάνονται υπόψη οι περιορισμοί στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας του Atovaquone/Vocate
-
Έλλειψη δεδομένων σε ανοσοκατασταλμένους ασθενείς χωρίς HIV που πάσχουν από PCPπροσοχήΠληθυσμόςΑνοσοκατασταλμένοι ασθενείς χωρίς λοίμωξη από τον HIV που πάσχουν από PCPΝα λαμβάνεται υπόψη η έλλειψη δεδομένων
-
Χρήση σε ηλικιωμένους ασθενείςπροσοχήΠληθυσμόςΗλικιωμένοι ασθενείςΗ χρήση πρέπει να γίνεται κάτω από συστηματική παρακολούθηση
-
Διαφορική διάγνωση πνευμονικής πάθησηςπροσοχήΠληθυσμόςΑσθενείς με πνευμονική πάθησηΠρέπει να εξετάζονται προσεκτικά μήπως η νόσος δεν οφείλεται σε PCP, αλλά σε διαφορετικό αίτιο και να αντιμετωπίζονται με πρόσθετη χορήγηση άλλων παραγόντων. Το Atovaquone/Vocate δεν αναμένεται να είναι αποτελεσματικό σε παθήσεις βακτηριακής, ιογενούς, μυκητιασικής ή μυκοβακτηριδιακής αιτιολογίας
swap_horiz
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
Αλληλεπιδράσεις
expand_more
Αλληλεπιδράσεις
-
ριφαμπικίνη ή ριφαμπουτίνηπροσοχήΜείωση των επιπέδων ατοβακουόνης κατά περίπου 50% και 34% αντίστοιχα, δυνητικά υποθεραπευτικές συγκεντρώσειςΣύστασηΝα γίνεται με προσοχή.
-
προσοχήΣημαντική ελάττωση (περίπου 50%) των συγκεντρώσεων της ατοβακουόνης στο πλάσμαΣύστασηΠρέπει να δοθεί άλλη αντιεμετική θεραπεία.
-
εφαβιρένζη ή ενισχυμένοι αναστολείς πρωτεάσηςπροσοχήΜείωση των συγκεντρώσεων της ατοβακουόνης κατά 75%ΣύστασηΑυτός ο συνδυασμός θα πρέπει να αποφεύγεται όπου είναι δυνατόν (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις).
-
προσοχήΜειώσεις στις συγκεντρώσεις ατοβακουόνης στο πλάσμα
-
προσοχήΑύξηση των συγκεντρώσεων στο πλάσμα (AUC) της ετοποσίδης και του μεταβολίτη της, etoposide catechol από διάμεσο των 8,6% και 28,4% αντίστοιχαΣύστασηΣυνιστάται προσοχή σε ασθενείς που λαμβάνουν ταυτόχρονα θεραπεία με ετοποσίδη (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις).
-
προσοχήΜικρές ελαττώσεις των επιπέδων ατοβακουόνης του πλάσματος (μέση ελάττωση < 3μg/ml)
-
παρακολούθησηΗ ατοβακουόνη προκαλεί μείωση του ρυθμού του μεταβολισμού της zidovudine προς τον γλυκουρονιδιωμένο μεταβολίτη της (η AUC σε σταθερές συγκεντρώσεις πλάσματος αυξήθηκε κατά 33% και η μέγιστη συγκέντρωση του γλυκουρονιδίου μειώθηκε κατά 19%).ΣύστασηΟι ασθενείς που λαμβάνουν ατοβακουόνη και zidovudine, πρέπει να παρακολουθούνται τακτικά για ανεπιθύμητες ενέργειες που συνδέονται με το zidovudine.
-
Didanosine (ddI)προσοχήΜείωση της AUC του ddI κατά 24% κατά τη συγχορήγηση με ατοβακουόνη (ελάχιστα πιθανό να έχει κλινική σημασία με τα δισκία, αλλά μπορεί να είναι μεγαλύτερη με το εναιώρημα).
-
προσοχήΣημαντική μείωση στην Cmin της ινδιναβίρης (23% μείωση) και στην AUC (9% μείωση).ΣύστασηΧρειάζεται προσοχή για δυνητικό κίνδυνο αποτυχίας της θεραπείας με ινδιναβίρη εάν συγχορηγείται με ατοβακουόνη.
-
φλουκοναζόλη, κλοτριμαζόλη, κετοκοναζόλη, αντιόξινα, μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη, συστηματική χορήγηση κορτικοστεροειδών, αντι-εμετικά (εξαιρούμενης της μετοκλοπραμίδης), Η2-ανταγωνιστέςαμελητέαΔεν προκάλεσε αλλαγή των συγκεντρώσεων της ατοβακουόνης σε σταθεροποιημένη κατάσταση πλάσματος.
-
Φάρμακα μικρού θεραπευτικού εύρους που επίσης δεσμεύονται σε υψηλό βαθμό από τις πρωτεΐνες του πλάσματοςπροσοχήΗ ατοβακουόνη δεσμεύεται σε υψηλό βαθμό από τις πρωτεΐνες του πλάσματος.ΣύστασηΝα γίνεται με προσοχή.
-
αμελητέαΗ ατοβακουόνη δεν επηρεάζει τη φαρμακοκινητική, το μεταβολισμό ή το ποσοστό της πρωτεϊνικής δέσμευσης της φαινυτοΐνης in vivo.
-
αμελητέαΣε in vitro δοκιμασίες δεν παρατηρήθηκε αλληλεπίδραση για τη δέσμευσή τους από τις πρωτεΐνες του πλάσματος μεταξύ της ατοβακουόνης και αυτών των ουσιών.
sick
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
Ανεπιθύμητες ενέργειες
expand_more
Ανεπιθύμητες ενέργειες
- Αναιμία
- Ουδετεροπενία
- Υπονατριαιμία
- Αϋπνία
- Κεφαλαλγία
- Ναυτία
- Διάρροια
- Έμετος
- Αυξημένα ηπατικά ένζυμα
- Αυξημένα επίπεδα αμυλάσης
- Αντίδραση υπερευαισθησίας
- Αγγειοοίδημα
- Βρογχόσπασμος
- Σφίξιμο στο λαιμό
- Εξάνθημα
- Κνησμός
- Κνίδωση
- Πολύμορφο ερύθημα
- Σύνδρομο Stevens-Johnson
- Πυρετός
Λεπτομέρειες κατά συχνότητα expand_more
-
Πολύ συχνέςΕξάνθημαΔέρμα
-
Πολύ συχνέςΚνησμόςΔέρμα
-
Πολύ συχνέςΝαυτίαΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΈμετοςΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΑγγειοοίδημαΑνοσοποιητικό
-
ΣυχνέςΑναιμίαΑίμα
-
ΣυχνέςΑντίδραση υπερευαισθησίαςΑνοσοποιητικό
-
ΣυχνέςΑυξημένα ηπατικά ένζυμαΕργαστηριακές
-
ΣυχνέςΑϋπνίαΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΒρογχόσπασμοςΑναπνευστικό
-
ΣυχνέςΔιάρροιαΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΚεφαλαλγίαΝευρικό
-
ΣυχνέςΚνίδωσηΔέρμα
-
ΣυχνέςΟυδετεροπενίαΑίμα
-
ΣυχνέςΠυρετόςΓενικές
-
ΣυχνέςΣφίξιμο στο λαιμόΑναπνευστικό
-
ΣυχνέςΥπονατριαιμίαΜεταβολισμός
-
Όχι συχνέςΑυξημένα επίπεδα αμυλάσηςΕργαστηριακές
-
ΆγνωστεςΠολύμορφο ερύθημαΔέρμα
-
ΆγνωστεςΣύνδρομο Stevens-JohnsonΔέρμα
pregnant_woman
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
Κύηση / γαλουχία
Επίπεδο κινδύνου: Αποφεύγεται
expand_more
Κύηση / γαλουχία
-
ΚύησηΔεν πρέπει να χρησιμοποιείταιΕκτός εάν τα οφέλη από την χορήγηση στην μητέρα αντισταθμίζουν κάθε πιθανό κίνδυνο στο αναπτυσσόμενο έμβρυο. Δεν υπάρχουν πληροφορίες για την επίδραση της ατοβακουόνης. Δεδομένα από πειράματα σε ζώα δεν επαρκούν για την εκτίμηση πιθανών κινδύνων για τη λειτουργία και την ικανότητα αναπαραγωγής.
-
ΓαλουχίαΔεν συνιστάταιΔεν είναι γνωστό αν η ατοβακουόνη απεκκρίνεται στο ανθρώπινο γάλα.
neurology
DrugBank
Μηχανισμός δράσης
expand_more
Μηχανισμός δράσης
monitor_heart
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
Φαρμακοδυναμική
expand_more
Φαρμακοδυναμική
biotech
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
Φαρμακοκινητική
expand_more
Φαρμακοκινητική
Απορρόφηση Η ατοβακουόνη είναι πολύ λιπόφιλη ένωση με μικρή διαλυτότητα στο νερό. Ο βαθμός σύνδεσης με τις πρωτεΐνες του πλάσματος είναι 99,9%. Η βιοδιαθεσιμότητά της, εμφανίζει σχετική ελάττωση μετά από τη χορήγηση μεμονωμένων δόσεων υψηλότερων των 750…
bloodtype
DrugBank
Απέκκριση
expand_more
Απέκκριση
Παρακολούθηση Αγωγής
Εργαστηριακοί & κλινικοί έλεγχοι από το SPC, ανά σύστημα
Κλινική εξέταση & ζωτικά
| Έλεγχος | Σύστημα | Συχνότητα | Προϋπόθεση |
|---|---|---|---|
| Κλινική κατάσταση | stethoscopeΚλινική παρακολούθηση (γενική) | Στενά | Συγχορήγηση με τετρακυκλίνη |
| Συστηματικά | Χρήση σε ηλικιωμένους ασθενείς |
Σκευάσματα & Τιμολόγηση
Μονογραφίες Πηγών
Αναλυτικό περιεχόμενο ανά πηγή για τεκμηρίωση και έλεγχο
medication
Δοσολογία
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
expand_more
Δοσολογία
Στους ασθενείς θα πρέπει να τονίζεται η σημασία της λήψης της συνιστώμενης δόσεως ATOVAQUONE/VOCATE κατά τη διάρκεια γεύματος. Η παρουσία τροφής ιδιαίτερα πλούσιας σε λιπαρά, αυξάνει τη βιοδιαθεσιμότητα του φαρμάκου από δύο μέχρι τρεις φορές.
Μην αραιώνετε.
Δοσολογία σε Ενήλικες
Πνευμονία από Pneumocystis carinii (επαναχαρακτηρίστηκε ως P. jiroveci): Η συνιστώμενη δοσολογία από το στόμα είναι 750 mg δύο φορές ημερησίως (1 x 5 ml πρωί και βράδυ) λαμβανόμενα κατά τη διάρκεια γεύματος για 21 ημέρες.
Μεγαλύτερες δόσεις μπορεί να είναι περισσότερο δραστικές σε μερικούς ασθενείς (βλ. Φαρμακοκινητικές).
Δοσολογία σε Παιδιά
Η κλινική αποτελεσματικότητα του φαρμάκου σε παιδιά δεν έχει μελετηθεί ακόμα.
Δοσολογία σε Ηλικιωμένους
Δεν έχουν γίνει μελέτες με Atovaquone/Vocate σε ηλικιωμένους (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις).
Ασθενείς με νεφρική ή ηπατική ανεπάρκεια
To Atovaquone/Vocate δεν έχει μελετηθεί ειδικά σε ασθενείς με σημαντική νεφρική ή ηπατική δυσλειτουργία (βλ. Φαρμακοκινητικές στην φαρμακοκινητική ενηλίκων). Εφ’ όσον η θεραπεία με Atovaquone/Vocate σε αυτούς τους ασθενείς κρίνεται απαραίτητη, συνιστάται προσοχή και η χορήγησή του πρέπει να συνοδεύεται από συστηματική παρακολούθηση.
block
Αντενδείξεις
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
expand_more
Αντενδείξεις
- Υπερευαισθησία στην ατοβακουόνη ή σε κάποιο από τα έκδοχα (βλ. παράγραφο 6.1).
warning
Προειδοποιήσεις
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
expand_more
Προειδοποιήσεις
Διάρροια και απορρόφηση
Η εμφάνιση διάρροιας στην έναρξη της θεραπείας σχετίζεται με σημαντικώς χαμηλότερα επίπεδα ατοβακουόνης στο πλάσμα, τα οποία με τη σειρά τους σχετίζονται με υψηλότερη συχνότητα αναποτελεσματικότητας και υψηλότερο ποσοστό θνησιμότητας. Για το λόγο αυτό, σε αυτούς τους ασθενείς, καθώς και στους ασθενείς που έχουν δυσκολία λήψης του Atovaquone/Vocate κατά τη διάρκεια γεύματος, θα πρέπει να προτιμώνται εναλλακτικά θεραπευτικά σχήματα.
Αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα
- Οι ασθενείς που λαμβάνουν ταυτόχρονα τετρακυκλίνη πρέπει να παρακολουθούνται στενά (βλ. Αλληλεπιδράσεις).
- Η ταυτόχρονη χορήγηση ατοβακουόνης και εφαβιρέντσης ή ενισχυμένων αναστολέων πρωτεάσης θα πρέπει να αποφεύγεται όπου είναι δυνατόν (βλ. Αλληλεπιδράσεις).
- Η ταυτόχρονη χορήγηση ατοβακουόνης και ριφαμπικίνης ή ριφαμπουτίνης δεν συνιστάται (βλ. Αλληλεπιδράσεις).
- Η ταυτόχρονη χρήση της μετοκλοπραμίδης δεν συνιστάται. Θα πρέπει να δοθεί άλλη αντιεμετική θεραπεία (βλ. Αλληλεπιδράσεις).
- Η ατοβακουόνη μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα της ετοποσίδης και του μεταβολίτη της (βλ. Αλληλεπιδράσεις).
Περιορισμοί αποτελεσματικότητας και έλλειψη δεδομένων
Η αποτελεσματικότητα του Atovaquone/Vocate δεν έχει αξιολογηθεί συστηματικά:
- στις περιπτώσεις ασθενών μη-ανταποκρινόμενων σε άλλου είδους θεραπεία της πνευμονίας από πνευμονοκύστη carinii (PCP), συμπεριλαμβανομένης της θεραπείας με κοτριμοξαζόλη
- στη θεραπεία βαρέων μορφών PCP [(Α-a) DO2 > 45 mm Hg (6KPa)]
- σαν προφυλακτικός παράγων της PCP
- έναντι της ενδοφλέβιας θεραπείας της PCP με πενταμιδίνη.
Δεν υπάρχουν δεδομένα χορήγησης σε ανοσοκατασταλμένους ασθενείς χωρίς λοίμωξη από τον HIV που πάσχουν από PCP.
Δεν υπάρχει κλινική εμπειρία θεραπείας με ατοβακουόνη σε ηλικιωμένους ασθενείς. Επομένως, η χρήση σε ηλικιωμένους πρέπει να γίνεται κάτω από συστηματική παρακολούθηση.
Διαφορική διάγνωση
Ασθενείς με πνευμονική πάθηση πρέπει να εξετάζονται προσεκτικά μήπως η νόσος δεν οφείλεται σε PCP, αλλά σε διαφορετικό αίτιο και να αντιμετωπίζονται με πρόσθετη χορήγηση άλλων παραγόντων, όπως ενδείκνυται. Το Atovaquone/Vocate δεν αναμένεται να είναι αποτελεσματικό στη θεραπεία άλλων παθήσεων βακτηριακής, ιογενούς, μυκητιασικής ή μυκοβακτηριδιακής αιτιολογίας.
swap_horiz
Αλληλεπιδράσεις
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
expand_more
Αλληλεπιδράσεις
Λόγω της μικρής υπάρχουσας εμπειρίας η χορήγηση του Atovaquone/Vocate με άλλα φάρμακα πρέπει να γίνεται με προσοχή.
Η ταυτόχρονη χορήγηση της ριφαμπικίνης ή ριφαμπουτίνης είναι γνωστό, ότι μειώνει τα επίπεδα ατοβακουόνης κατά περίπου 50% και 34% αντίστοιχα και μπορεί να προκαλέσει υποθεραπευτικές συγκεντρώσεις του φαρμάκου στο πλάσμα μερικών ασθενών (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις).
Η ταυτόχρονη θεραπεία με μετοκλοπραμίδη έχει συσχετισθεί με σημαντική ελάττωση (περίπου 50%) των συγκεντρώσεων της ατοβακουόνης στο πλάσμα (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις). Πρέπει να δοθεί άλλη αντιεμετική θεραπεία.
Όταν χορηγείται με εφαβιρένζη ή ενισχυμένους αναστολείς πρωτεάσης, παρατηρήθηκε μείωση των συγκεντρώσεων της ατοβακουόνης κατά 75%. Αυτός ο συνδυασμός θα πρέπει να αποφεύγεται όπου είναι δυνατόν (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις).
Η ταυτόχρονη θεραπεία με τετρακυκλίνη έχει συσχετιστεί με μειώσεις στις συγκεντρώσεις ατοβακουόνης στο πλάσμα.
Η συγχορήγηση ατοβακουόνης σε δόσεις των 45 mg/kg/ημέρα σε παιδιά (n = 9) με οξεία λεμφοβλαστική λευχαιμία για προφύλαξη από PCP βρέθηκε ότι αυξάνει τις συγκεντρώσεις στο πλάσμα (AUC) της ετοποσίδης και του μεταβολίτη της, etoposide catechol από διάμεσο των 8,6% και 28,4% (αντίστοιχα σε σύγκριση με τη συγχορήγηση ετοποσίδης και σουλφαμεθοξαζόλης-τριμεθοπρίμης). Συνιστάται προσοχή σε ασθενείς που λαμβάνουν ταυτόχρονα θεραπεία με ετοποσίδη (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις).
Κατά τη διάρκεια κλινικών δοκιμών του Atovaquone/Vocate παρατηρήθηκαν μικρές ελαττώσεις των επιπέδων ατοβακουόνης του πλάσματος (μέση ελάττωση < 3μg/ml) που συσχετίσθηκαν με την ταυτόχρονη χορήγηση παρακεταμόλης, βενζοδιαζεπινών, ασικλοβίρης, οπιοειδών, κεφαλοσπορινών, αντι-διαρροϊκών και καθαρτικών. Η αιτιολογική συσχέτιση της μεταβολής στις συγκεντρώσεις του πλάσματος της ατοβακουόνης και της χορήγησης των πιο πάνω αναφερθέντων φαρμάκων, δεν είναι γνωστή.
Κλινικές μελέτες αξιολόγησαν την αλληλεπίδραση των δισκίων Atovaquone/Vocate με:
-
Zidovudine: Η zidovudine δεν φαίνεται να επηρεάζει την φαρμακοκινητική της ατοβακουόνης. Πάντως φαρμακοκινητικά δεδομένα έδειξαν, ότι η ατοβακουόνη φαίνεται ότι προκαλεί μείωση του ρυθμού του μεταβολισμού της zidovudine προς τον γλυκουρονιδιωμένο μεταβολίτη της (η AUC σε σταθερές συγκεντρώσεις πλάσματος αυξήθηκε κατά 33% και η μέγιστη συγκέντρωση του γλυκουρονιδίου μειώθηκε κατά 19%). H χορήγηση zidovudine σε δοσολογία 500 mg ή 600 mg ημερησίως με ταυτόχρονη χορήγηση Atovaquone/Vocate για τρεις εβδομάδες για την θεραπεία της οξείας PCP δεν φαίνεται πιθανό να έχει σαν αποτέλεσμα αύξηση της συχνότητας των ανεπιθύμητων ενεργειών, που αποδίδονται σε υψηλότερες συγκεντρώσεις ζιδοβουδίνης στο πλάσμα.
-
Didanosine (ddI): Το ddI δεν επηρεάζει τη φαρμακοκινητική της ατοβακουόνης, όπως αποδείχθηκε σε μία μελέτη αλληλεπίδρασης της ατοβακουόνης και του ddI. Υπήρξε, όμως, μία μείωση της AUC του ddI κατά 24% κατά τη συγχορήγηση με ατοβακουόνη, η οποία είναι ελάχιστα πιθανό να έχει κλινική σημασία. Όμως, επειδή ο μηχανισμός αλληλεπίδρασης είναι άγνωστος, η δράση της χορήγησης ατοβακουόνης στις τιμές του AUC του zidovudine και ddI μπορεί να είναι μεγαλύτερη με το εναιώρημα ατοβακουόνης. Οι μεγαλύτερες συγκεντρώσεις ατοβακουόνης που επιτυγχάνονται με το εναιώρημα, μπορεί να προκαλέσουν μεγαλύτερες αλλαγές στις τιμές του AUC του zidovudine ή του ddI, από εκείνες που έχουν παρατηρηθεί. Οι ασθενείς που λαμβάνουν ατοβακουόνη και zidovudine, πρέπει να παρακολουθούνται τακτικά για ανεπιθύμητες ενέργειες που συνδέονται με το zidovudine.
-
Ινδιναβίρη: Ταυτόχρονη χορήγηση Atovaquone/Vocate και ινδιναβίρης είχε σαν αποτέλεσμα σημαντική μείωση στην Cmin της ινδιναβίρης (23% μείωση; 90% CI 8-35%) και στην AUC (9% μείωση; 90% CI 1-18%). Χρειάζεται προσοχή για δυνητικό κίνδυνο αποτυχίας της θεραπείας με ινδιναβίρη εάν συγχορηγείται με ατοβακουόνη.
Σε κλινικές δοκιμές του Atovaquone/Vocate, η χορήγηση των παρακάτω φαρμάκων δεν προκάλεσε αλλαγή των συγκεντρώσεων της ατοβακουόνης σε σταθεροποιημένη κατάσταση πλάσματος: φλουκοναζόλη, κλοτριμαζόλη, κετοκοναζόλη, αντιόξινα, μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη, συστηματική χορήγηση κορτικοστεροειδών, αντι-εμετικά (εξαιρούμενης της μετοκλοπραμίδης) και Η2-ανταγωνιστές.
Η ατοβακουόνη δεσμεύεται σε υψηλό βαθμό από τις πρωτεΐνες του πλάσματος και έτσι η χορήγηση Atovaquone/Vocate με άλλα φάρμακα μικρού θεραπευτικού εύρους που επίσης δεσμεύονται σε υψηλό βαθμό από τις πρωτεΐνες του πλάσματος, πρέπει να γίνεται με προσοχή.
Η ατοβακουόνη δεν επηρεάζει τη φαρμακοκινητική, το μεταβολισμό ή το ποσοστό της πρωτεϊνικής δέσμευσης της φαινυτοΐνης in vivo.
Σε in vitro δοκιμασίες δεν παρατηρήθηκε αλληλεπίδραση για τη δέσμευσή τους από τις πρωτεΐνες του πλάσματος μεταξύ της ατοβακουόνης και της κινίνης, της φαινυτοΐνης, της βαρφαρίνης, της σουλφαμεθοξαζόλης, της ινδομεθακίνης ή της διαζεπάμης.
sick
Ανεπιθύμητες ενέργειες
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
expand_more
Ανεπιθύμητες ενέργειες
Ασθενείς που συμμετείχαν σε κλινικές δοκιμές με ατοβακουόνη συχνά εμφάνισαν επιπλοκές, λόγω του ότι η λοίμωξη HIV ήταν σε προχωρημένο στάδιο και έτσι η συσχέτιση των ανεπιθύμητων ενεργειών που παρατηρήθηκαν κατά τη χορήγηση ατοβακουόνης με τη χρήση αυτού του φαρμάκου, είναι δύσκολο να αξιολογηθεί. Οι ακόλουθες ανεπιθύμητες ενέργειες έχουν παρατηρηθεί και έχουν αναφερθεί ότι έχουν σχέση (τουλάχιστον πιθανή) αιτιώδους συνάφειας με τη θεραπεία με ατοβακουόνη με τις ακόλουθες συχνότητες:
Η ακόλουθη συνθήκη χρησιμοποιήθηκε για τις συχνότητες: πολύ συχνές (≥ 1/10); συχνές (≥ 1/100 έως < 1/10); όχι συχνές (≥ 1/1 000 έως < 1/100); σπάνιες (≥ 1/10 000 έως < 1/1 000); πολύ σπάνιες (< 1/10 000); άγνωστες (δεν μπορούν να υπολογισθούν από τα διαθέσιμα στοιχεία).
Διαταραχές του αιμοποιητικού και του λεμφικού συστήματος
- Συχνές: αναιμία, ουδετεροπενία
Διαταραχές του μεταβολισμού και της θρέψης
- Συχνές: υπονατριαιμία
Ψυχιατρικές διαταραχές
- Συχνές: αϋπνία
Διαταραχές του νευρικού συστήματος
- Συχνές: κεφαλαλγία
Διαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
- Πολύ συχνές: ναυτία
- Συχνές: διάρροια, έμετος
Διαταραχές του ήπατος και των χοληφόρων
- Συχνές: αυξημένα επίπεδα ηπατικών ενζύμων
Διαταραχές του ανοσοποιητικού συστήματος
- Συχνές: Αντιδράσεις υπερευαισθησίας περιλαμβανομένου του αγγειοοιδήματος, του βρογχόσπασμου και του σφιξίματος στο λαιμό
Διαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
- Πολύ συχνές: εξάνθημα, κνησμός
- Συχνές: κνίδωση
- Άγνωστες: πολύμορφο ερύθημα, σύνδρομο Steven’s Johnson
Γενικές διαταραχές και καταστάσεις της οδού χορήγησης
- Συχνές: πυρετός
Παρακλινικές εξετάσεις
- Όχι συχνές: αυξημένα επίπεδα αμυλάσης
Αναφορά πιθανολογούµενων ανεπιθύµητων ενεργειών: Η αναφορά πιθανολογούµενων ανεπιθύµητων ενεργειών µετά από τη χορήγηση άδειας κυκλοφορίας του φαρµακευτικού προϊόντος είναι σηµαντική. Επιτρέπει τη συνεχή παρακολούθηση της σχέσης οφέλους-κινδύνου του φαρµακευτικού προϊόντος. Ζητείται από τους επαγγελµατίες του τοµέα της υγειονοµικής περίθαλψης να αναφέρουν οποιεσδήποτε πιθανολογούµενες ανεπιθύµητες ενέργειες µέσω του εθνικού συστήµατος αναφοράς Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων Μεσογείων 284 GR-15562 Χολαργός, Αθήνα Τηλ: + 30 213 2040380/337 Φαξ: + 30 210 6549585 Ιστότοπος: http://www.eof.gr
pregnant_woman
Κύηση / γαλουχία
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
expand_more
Κύηση / γαλουχία
Κύηση
Δεν υπάρχουν πληροφορίες για την επίδραση της χορήγησης ατοβακουόνης κατά την περίοδο της κυήσεως. Η ατοβακουόνη δεν πρέπει να χρησιμοποιείται κατά την κύηση, εκτός εάν τα οφέλη από την χορήγηση στην μητέρα αντισταθμίζουν κάθε πιθανό κίνδυνο στο αναπτυσσόμενο έμβρυο. Τα δεδομένα από πειράματα σε ζώα δεν επαρκούν για την εκτίμηση των πιθανών κινδύνων για τη λειτουργία και την ικανότητα αναπαραγωγής.
Θηλασμός
Δεν είναι γνωστό αν η ατοβακουόνη απεκκρίνεται στο ανθρώπινο γάλα και επομένως ο θηλασμός δεν συνιστάται.
monitor_heart
Φαρμακοδυναμική
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
expand_more
Φαρμακοδυναμική
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία: Αντιπρωτοζωικά Κωδικός ATC: P01A X06
Μηχανισμός Δράσης
Η ατοβακουόνη είναι ένας εκλεκτικός και ισχυρός αναστολέας της αλύσου μεταφοράς ηλεκτρονίων των μιτοχονδρίων των ευκαριωτικών κυττάρων σε ένα αριθμό παρασιτικών πρωτοζώων και του παρασιτικού μύκητα P. jiroveci. Η θέση δράσεώς του φαίνεται ότι είναι το κυττοχρωματικό σύμπλεγμα bcl (σύμπλεγμα ΙΙΙ). Το πιθανό τελικό μεταβολικό αποτέλεσμα αυτής της δράσεως φαίνεται ότι είναι η αναστολή της σύνθεσης νουκλεϊνικών οξέων και ΑΤΡ.
Μικροβιολογία
Η ατοβακουόνη έχει ισχυρή δράση έναντι του Pneumocystic sp, τόσο in vitro όσο και σε μοντέλα ζώων (IC50 0,5-8 μg/mL).
biotech
Φαρμακοκινητική
SPC-ATOVAQUONE/VOCATE
expand_more
Φαρμακοκινητική
Απορρόφηση
Η ατοβακουόνη είναι πολύ λιπόφιλη ένωση με μικρή διαλυτότητα στο νερό. Ο βαθμός σύνδεσης με τις πρωτεΐνες του πλάσματος είναι 99,9%. Η βιοδιαθεσιμότητά της, εμφανίζει σχετική ελάττωση μετά από τη χορήγηση μεμονωμένων δόσεων υψηλότερων των 750 mg και παρουσιάζει σημαντική διακύμανση από άτομο σε άτομο.
Η απόλυτη βιοδιαθεσιμότητα μετά από μία δόση 750 mg ατοβακουόνης σε εναιώρημα, χορηγούμενη κατά τη διάρκεια γεύματος, σε ενήλικες άρρενες HIV θετικούς, είναι 47%, (σε σύγκριση με 23% των δισκίων ατοβακουόνης). Μετά από ενδοφλέβια χορήγηση ο όγκος κατανομής και η κάθαρση υπολογίσθηκαν σε 0.62±0.19l/kg και σε 0.15± 0.09ml/min/kg, αντιστοίχως.
Η βιοδιαθεσιμότητα της ατοβακουόνης αυξάνει πολύ όταν η χορήγηση του φαρμάκου συνοδεύεται από λήψη τροφής σε σύγκριση με τους νήστεις εθελοντές. Σε υγιείς εθελοντές, η λήψη ενός καθορισμένου πρωινού γεύματος (23 g λίπους, 610 Kcal) αύξησε δύο με τρεις φορές τη βιοδιαθεσιμότητα, μετά από χορήγηση εφ’ άπαξ δόσεως 750 mg.
Η μέση τιμή της επιφανείας κάτω από την καμπύλη συγκέντρωσης-χρόνου της ατοβακουόνης (AUC) αυξήθηκε 2,5 φορές και η μέση τιμή Cmax αυξήθηκε 3,4 φορές. Οι μέσες (± SD) τιμές AUC του εναιωρήματος ήταν 324,3 (±115,0)μg/ml·h και 800,6 (±319,8)μg/ml·h σε νήστεις εθελοντές και εθελοντές που γευμάτισαν αντιστοίχως.
Σε μία μελέτη ασφάλειας και φαρμακοκινητικής, σε ασθενείς με νόσο PCP, τα αποτελέσματα ήταν τα εξής:
| Δοσολογικό Σχήμα | Αριθμός Ασθενών | C avg, ss (range) | Ποσοστό% των ασθενών με C avg, ss >15 μg/ml |
|---|---|---|---|
| 750 mg δύο φορές ημερησίως | 18 | 22 µg/ml (6-41) | 67% |
| 1000 mg δύο φορές ημερησίως | 9 | 25.7 µg/ml (15-36) | 100% |
Σε μια μικρή μελέτη ασφάλειας και φαρμακοκινητικής των δύο υψηλότερων δοσολογικών σχημάτων [750 mg τρεις φορές την ημέρα (n=8) και 1500 mg δύο φορές την ημέρα (n=8)], σε εθελοντές που είχαν προσβληθεί από τον ιό HIV και οι οποίοι πληρούσαν κριτήρια βαρύτητας συγκρίσιμα με αυτά ασθενών με PCP, επιτεύχθηκαν παρόμοιες Cavg με τις δύο δόσεις [για τα 750 mg τρεις φορές ημερησίως και για τα 1500 mg δύο φορές ημερησίως: 24.8µg/ml (7-40) και 23.4µg/ml (7-35) αντίστοιχα]. Επιπλέον για αμφότερες τις δόσεις επιτεύχθηκε Cavg ss >15μg/ml στο 87.5% των ασθενών.
Μέσες τιμές συγκέντρωσης πλάσματος σε σταθεροποιημένη κατάσταση μεγαλύτερες από 15μg/ml αναμένεται να συνοδεύονται από υψηλό βαθμό θεραπευτικής επιτυχίας (>90%).
Σε υγιείς εθελοντές και σε ασθενείς με AIDS η ατοβακουόνη έχει χρόνο ημιζωής 2-3 ημέρες.
Βιομετασχηματισμός/Αποβολή
Σε υγιείς ασθενείς δεν υπήρξαν ενδείξεις ότι η ουσία μεταβολίζεται και η απέκκρισή της στα ούρα είναι αμελητέα. Η ατοβακουόνη απεκκρίνεται κατ’ εξοχήν στα κόπρανα (>90%) αναλλοίωτη.